Około 4 km na północny zachód od placu Praça do Comércio, na prospekcie Avenida de Berna, znajduje się słynne Museu Calouste Gulbenkian. Jest to jedno z największych muzeów sztuki Portugalii, w jego zbiorach znajduje się ponad sześć tysięcy dzieł sztuki starożytnej i współczesnej.

Portugalia | Budynek muzeum Calouste Gulbenkiana
Portugalia | Budynek muzeum Calouste Gulbenkiana (by sheilaellen )

Ostatnia wola Calouste Gulbenkiana

Muzeum zostało stworzone w 1969 roku zgodnie z ostatnią wolą Calouste Gulbenkiana, najbogatszego magnata naftowego połowy XX wieku. Umieszczono tutaj część ogromnej kolekcji malarstwa, rzeźby, wyrobów jubilerskich oraz sztuki użytkowej.

Calouste Gulbenkian (1869-1955), urodzony w Stambule ormiański przedsiębiorca, kolekcjoner i filantrop, znalazł w Portugalii schronienie podczas II. wojny światowej, a potem pozostał i spędził w tym kraju ostatnie 13 lat życia. Swoją unikatową kolekcję ofiarował narodowi portugalskiemu. Rozporządzanie zbiorami powierzono specjalnej fundacji nazwanej jego imieniem. Główna siedziba i biblioteka organizacji znajdują się w budynku muzeum.

Sale muzeum

Sale muzeum są rozmieszczone według zasad chronologicznych i geograficznych, i tworzą dwa niezależne kierunki zwiedzania. Podążając pierwszym z nich, zwiedzający oglądają dzieła sztuki Starożytnego Egiptu, Grecji, Rzymu, Turcji, Persji, Armenii, Chin, Japonii i innych krajów. Druga trasa poświęcona jest sztuce europejskiej od XVI do XX wieku: malarstwu, rzeźbie, sztuce drukarskiej oraz użytkowej.

W 2001 r. muzeum zostało w pełni wyremontowane i zmodernizowane. Na czas remontu wiele eksponatów wystawiono w New York’s Metropolitan Museum of Art.

Do najcenniejszych eksponatów kolekcji należą: wspaniała złota maska egipskiej mumii, wytworny alabastrowy puchar (2700 lat), seria brązowych kotów i inne bezcenne skarby sali egipskiej, wspaniała kolekcja monet greckich, stara waza ateńska (2400 lat), rzadkie wzory chińskiej porcelany, japońskie ryciny i cenne perskie gobeliny z XVII-XVIII wieku.

W wielkiej Sali Europejskiej (wiele obrazów zostało zakupionych z zbiorów Ermitażu) znajdują się prace Rembrandta, Rubensa, Claude’a Moneta, van Dyck’a, Domenico Ghirlandaio, Renoir’a wraz z francuskimi meblami i tkaninami.

Portugalia | Pomnik Calouste Gulbenkiana przed budynkiem muzeum
Portugalia | Pomnik Calouste Gulbenkiana przed budynkiem muzeum (by sheilaellen )

W muzeum wystawiony jest też posąg Diany z białego marmuru, wykonany przez francuskiego rzeźbiarza Jean-Antoine Houdon’a, srebrna moneta wykonana przez François-Thomas Germain’a, jubilerskie arcydzieła Rene Lalique’a, uważane za najbardziej unikatowe w świecie.

Na terenie muzeum znajduje się Centrum Sztuki Współczesnej (oficjalna i pełna nazwa to: Centro de Arte Moderna Jose de Azeredo Perdigăo). Na dwóch piętrach wystawione są prace współczesnych portugalskich i zagranicznych artystów.  Z ważniejszych rodzimych, prezentowanych tu artystów, należy wymienić Paula Rego, Almada Negreiros i Souza Cardoso, natomiast wśród Brytyjczyków wyróżniają się prace Davida Hockney’a, Anthony Gormley’a i Billa Woodrow. Godne uwagi są także rzeźby Henry Moore’a wystawione w ogrodzie muzeum. Wystawa sztuki współczesnej zawiera nie tylko obrazy, szkice i rysunki, ale także formy przestrzenne, jak rzeźby, płaskorzeźby, oraz różnego rodzaju nowoczesne instalacje.

Muzeum Gulbenkiana organizuje też koncerty i recitale w holu Biblioteki, o godzinie 12.00, w wiele niedziel w ciągu całego roku (wstęp wolny).

Portugalia | Pochodząca z 1531 roku Figura św. Marcina, muzeum Calouste Gulbenkiana
Portugalia | Pochodząca z 1531 roku Figura św. Marcina, muzeum Calouste Gulbenkiana (by savannahgrandfather )